Côn trùng có ăng ten, 3 cặp chân và thân chia 3 phần rõ: đầu, ngực, bụng. Đây là điểm phân biệt quan trọng với lớp nhện.

Ngực côn trùng gồm 3 đoạn, mỗi đoạn có 1 đôi chân, tổng cộng 3 đôi chân.

Muỗi phát triển qua 4 giai đoạn: trứng, bọ gậy, quăng, muỗi trưởng thành.

Culicidae là họ muỗi, có vai trò quan trọng vì truyền nhiều bệnh như sốt rét, sốt xuất huyết, viêm não Nhật Bản.

Trứng Anopheles có hình thoi, đẻ riêng rẽ và có phao ở hai bên giúp nổi trên mặt nước.

Culex đẻ trứng thành từng bè nổi trên mặt nước, khác với Anopheles và Aedes thường đẻ rời.

Aedes đẻ trứng hình thoi, riêng rẽ và không có phao, dễ nhầm với Anopheles nếu chỉ nhìn hình thoi nhưng Anopheles có phao.

Bộ phụ ăng ten ngắn gồm các loài ruồi, ăng ten ngắn có 3 đốt.

Ruồi nhà dài khoảng 6–7,5 mm, thân đen xám, ngực có 4 sọc đen.

Bọ chét có thân dẹp một bên theo chiều dọc, không có cánh, chân sau phát triển để nhảy.

Muỗi đực có ăng ten nhiều lông và dài; muỗi cái có lông thưa hơn.

Anopheles cái có xúc biện hàm dài bằng vòi. Đây là dấu hiệu quan trọng để phân biệt với Culex và Aedes cái.

Culex và Aedes cái đều có xúc biện hàm ngắn hơn vòi; Aedes khác Culex ở các khoang trắng trên chân.

Anopheles thường đậu chếch xiên, trong khi Culex và Aedes thường đậu gần song song hơn với mặt đậu.

Bọ gậy muỗi có bụng 9 đốt, đốt thứ 8 có lỗ thở hoặc ống thở tùy giống.

Ruồi trâu có kích thước khá lớn, đầu rộng, mắt to; chỉ con cái hút máu, con đực hút dịch hữu cơ.

Ruồi đực có hai mắt gần hoặc giáp nhau, ruồi cái có hai mắt cách xa nhau.

Ấu trùng ruồi Lucilia thường trắng ngà, không lông, không chân, miệng có 2 móc.

Rệp giường thường sống trong kẽ giường chiếu, hoạt động ban đêm, hút máu nhanh, không đau nhưng gây ngứa.

Rệp giường chủ yếu gây ngứa, khó chịu; tài liệu không xếp rệp giường là trung gian truyền bệnh quan trọng.

Với muỗi cái, xúc biện hàm dài bằng vòi là dấu hiệu hướng đến Anopheles. Với Culex hoặc Aedes cái, xúc biện hàm ngắn hơn vòi.

Muỗi cái có xúc biện hàm ngắn hơn vòi có thể là Culex hoặc Aedes; nếu chân có khoang trắng thì phù hợp với Aedes.

Culex có trứng hình trụ, kết thành bè nổi trên mặt nước; đây là dấu hiệu rất đặc trưng.

Hình thoi riêng rẽ có thể làm nhầm với Aedes, nhưng chi tiết “có phao hai bên” là đặc điểm của Anopheles.

Bộ côn trùng hai cánh được chia thành bộ phụ ăng ten dài và ăng ten ngắn dựa vào số đốt ăng ten.

Muỗi trưởng thành có ăng ten dài, hai cánh có vảy, chân dài mảnh và bộ phận miệng kiểu chích.

Bọ chét dẹp một bên và có chân sau nở nang, thích nghi với nhảy; khác rệp dẹt lưng bụng.

Dữ kiện “khe giường”, “đốt ban đêm”, “dẹt lưng bụng”, “không cánh” hướng đến rệp giường.

Chấy có thân dẹt, ngực hẹp hơn bụng, hai phần phân chia rõ. Rận thường thân ngắn, ngực rộng hơn bụng và phân chia không rõ.

Rận có thân ngắn, ngực rộng hơn bụng, hai phần này không phân chia rõ; khác với chấy Pediculus.

Bộ phận miệng kiểu chích hoặc hút giúp côn trùng lấy máu/dịch từ ký chủ, từ đó có thể gây khó chịu hoặc truyền mầm bệnh.

Rệp dẹt theo hướng lưng – bụng; bọ chét dẹt một bên theo chiều dọc và chân sau phát triển.

Đây là đặc điểm của ruồi trâu Chrysops: kích thước lớn, mắt to, con cái hút máu

Thả sinh vật ăn bọ gậy hoặc dùng vi khuẩn/nấm gây bệnh cho bọ gậy là biện pháp sinh học, không phải hóa học hay cơ học.

Nguyên lý là thả muỗi đực mang gene gây chết; chúng giao phối với muỗi cái hoang dã, đời con phát triển đến giai đoạn non rồi chết, làm giảm quần thể muỗi truyền bệnh.